Dna moczanowa – Jak powstaje? Jak zapobiegać atakom dny moczanowej? – DIETETYK RADZI

Dna moczanowa jest schorzeniem zapalnym stawów. W wyniku zwiększonego stężenia kwasu moczowego w surowicy dochodzi do odkładania się głównie tkankach stawowych kryształów moczanu sodu.  Biorąc pod uwagę przyczynę rozwoju choroby, wyróżnia się dnę moczanową pierwotną oraz wtórną

Pierwotna dna moczanowa– związana jest z genetycznie uwarunkowanymi zaburzeniami metabolicznymi prowadzącymi do zwiększonej produkcji kwasu moczowego lub zmniejszenia wydalania go przez nerki.

Wtórna dna moczanowa – zwana także nabytą, związana jest z nadmiernym gromadzeniem się kwasu moczowego poprzez zwiększoną podaż produktów bogatych w puryny oraz fruktozę. Utrudnione wydalanie może być związane ze współistnieniem innych chorób, takich jak m.in. cukrzyca czy zaburzenia pracy serca.

Występują 4 stadia choroby:

  1. Bezobjawowe podwyższone stężenie kwasu moczowego
  2. Ostre zapalenie stawów (napady zapalenia stawów)
  3. Okres międzynapadowy
  4. Przewlekłe zapalenie stawów (dna przewlekła)

Ataki dny moczanowej trwają zazwyczaj kilka dni, aczkolwiek nieleczone mogą utrzymywać się nawet do 3 tyg. Zazwyczaj napad rozpoczyna się od nagłego i silnego bólu stawu, który odczuwalny jest przy nawet najmniejszym dotyku. Jeśli nie zostanie wdrożone odpowiednie leczenie oraz dieta, napady mogą zwiększyć swoją częstotliwość oraz trwać znacznie dłużej obejmując więcej stawów.

Jak zapobiegać atakom dny moczanowej? Aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia dny moczanowej lub ograniczyć ostre ataki choroby, kluczowa jest prawidłowa dieta oraz aktywność fizyczna. Spożywane pokarmy powinny być ubogie w puryny, co przyczyni się do obniżenia stężenia kwasu moczowego we krwi. Puryny są związkami organicznymi produkowanymi przez

organizm oraz dostarczanymi wraz z pożywieniem. Końcowym produktem ich metabolizmu jest kwas moczowy.

Najważniejsze zalecenia żywieniowe przy dnie moczanowej:

  •   Uzyskanie prawidłowej masy ciała

Znaczna część osób ze zdiagnozowaną dną moczanową sa to osoby, które posiadają nadwagę lub otyłość.  Żywienie powinno zatem zostać zbilansowane, aby umożliwiło osiągnięcie prawidłowej masy ciała.  Zalecana jest dieta  o umiarkowanym deficycie kalorycznym.

Kaloryczność diety oraz rozkład makroskładników powinny zostać dopasowane do stanu zdrowia danej osoby oraz poziomu aktywności fizycznej.

●       Unikanie produktów o wysokiej zawartości puryn

Osoby z dną moczanową powinny wprowadzić dietę niskopurynową, tak aby nie przekraczać ilości 300 mg wytworzonego kwasu moczowego / dobę, a w okresie ataku dny moczanowej spożycie nie powinno przekraczać 120 mg na dobę.

Produkty spożywcze dzieli się w zależności od ilości produkowanego kwasu moczowego po ich spożyciu (na 100g):

  • poniżej 50 mg kwasu moczowego – zalecane w diecie
  • od 50 do 100 mg kwasu moczowego – dozwolone w umiarkowanej ilości, ale w okresie międzynapadowym
  • powyżej 100 mg kwasu moczowego – powinno się istotnie ograniczyć lub najlepiej całkowicie wyeliminować z diety

Należy unikać:

  • podrobów
  • tłustych ryb (makrela, łosoś, halibut, śledź, pstrąg, sardynki, szproty)
  • tłustych mięs (wieprzowina, kurczak ze skórą itp.)
  • owoców morza
  • produktów wędzonych
  • drożdży piekarniczych oraz browarniczych
  • słodyczy, soków i napojów słodzonych bogatych we fruktozę

Zaleca się spożywanie:

  • warzyw niskoskrobiowych (np. pomidory, ogórki, cukinia, rzodkiewka, sałata)
  • owoców (w terapii dny moczanowej pomocne może okazać się włączenie do diety wiśni – związki fenolowe w nich zawarte mogą zmniejszyć częstotliwości ataków dny oraz zredukować stan zapalny)
  • jaj
  • chudych produktów mlecznych
  • produktów zbożowych, będących źródłem błonnika pokarmowego (spożycie węglowodanów złożonych – zbóż, makaronów, kasz, ryżu – zwiększa wydalanie kwasu moczowego i zmniejsza ryzyko ataku dny)

W umiarkowanej ilości powinno się spożywać:

  • chude ryby
  • orzechy i pestki
  • chude mięso drobiowe i wołowe

Autor: dietetyk Zofia Łuksik

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Choroby autoimmunologiczne tarczycy – w zdrowym ciele zdrowy duch

Choroby autoimmunologiczne stanowią coraz częstszy problem zdrowotny. Spowodowane są nieprawidłową pracą układu immunologicznego.  W odpowiedzi na sygnał o zagrożeniu, dochodzi do produkcji przeciwciała  przeciwko własnym tkankom, co doprowadza do zniszczenia zdrowych komórek i tkanek. Wśród chorób autoimmunologicznych tarczycy wyróżnić możemy chorobę Hashimoto i chorobę Gravesa-Basedowa.

Tarczycy jest narządem endokrynnym a wytwarzane przez nią hormony kontrolują czynność większości tkanek. Uważa się ze hormony tarczycy działają najbardziej różnokierunkowo spośród wszystkich hormonów, dlatego też zaburzenia ich wydzielania odbijają się na pracy całego organizmu dając przeróżne symptomy.

Choroba Gravesa-Basedowa opisywana w literaturze medycznej jest od 1835 roku. Dochodzi do niej na skutek wytwarzania przez organizm przeciwciał przeciw receptorowi TSH, które pobudzają czynność komórek tarczycy prowadząc do objawów nadczynności tarczycy. Receptory te znajdą się również w tkankach oczodołu a pobudzenie ich prowadzić może do orbitopatii tarczycowej – wytrzeszczu. Mechanizm pojawienia się autoprzeciwciał nie jest znany. Udowodniony wpływ ma predyspozycja dziedziczna- ma charakter wielogenowy, rodzinne występowanie chorób autoimmunologicznych tarczycy obserwuje się u 50% chorych. Kolejnym ważnym czynnikiem jest palenie papierosów, stres oraz estrogeny – choroba Gravesa Basedowa występuje 10 razy częściej u kobiet niż u mężczyzn.

Objawy zależne są od wieku zachorowania. U chorych w wieku 20-50 lat choroba przebiega pełnoobjawowo natomiast u osób starszych objawy mogą być słabiej wyrażone często ograniczone do objawów ze strony układu krążenia najczęściej pod postacią migotania przedsionków. Do typowych objawów nadczynności tarczycy zaliczamy: drażliwość, niepokój, lęk, bezsenność, trudności w skupieniu uwagi, uczucie gorąca, wzmożoną potliwość, wypadanie włosów, osłabienie, męczliwość, zaburzenia rytmu serca, duszność, biegunki, wielomocz, zmniejszone libido, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia wzwodu.

Najbardziej typową cechą choroby Gravesa – Basedowa jest jej nawracający przebieg z okresami zaostrzeń i remisji. Orbitopatia, czyli wytrzeszcz gałek ocznych jest objawem bardzo charakterystycznym, występuje u około 1/3 chorych, może prowadzić do uszkodzenia ruchomości gałek ocznych powodując pogorszenie ostrości widzenia a nawet ślepotę.

Ze względu na to, że nie znamy przyczyny choroby leczenie ograniczone jest do leczenia objawowego, czyli leczenia nadczynności tarczycy i orbitopatii. Stosowane są leki przeciw tarczycowe, które hamują wydzielanie hormonów tarczycy oraz działają immunosupresyjnie, czyli powodują zmniejszenie wydzielania autoprzeciwciał. Niekiedy stosuje się leczenie jodem promieniotwórczym czy leczenie operacyjne. Choroba Hashimoto to choroba autoimmunologiczna powodująca przewlekłe zapalenie tarczycy spowodowane przeciwciałami przeciw tyreoperoksydazie oraz tyreoglobuklinie, prowadzące do zniszczenia tkanek tarczycy a tym samym do niedoczynności tarczycy. Choroba Hashimoto obecnie jest najczęstszą przyczyną niedoczynności tarczycy. Występuje we wszystkich grupach wiekowych. Choroba ma przebieg przewlekły, często postępujący. Objawy szczególnie na początku są niecharakterystyczne, związane ze zwolnieniem tempa przemian metabolicznych: przyrost masy ciała, osłabienie, zmęczenie, zmniejszona tolerancja wysiłku, senność, ogólne spowolnienie, zmniejszenie koncentracji, zaburzenia pamięci, uczucie chłodu, łatwe marznięcie, zaburzenia miesiączkowania, obfite miesiączki, osłabienie libido, zaburzenia wzwodu. Ponad to sucha, zimna skóra, obrzęk podskórny, łamliwe włosy, zwolnienie czynności serca, ochrypły głos, przewlekłe zaparcia, zmniejszenie siły mięśniowej.

Leczenie choroby Hashimoto jest trudne. Nie ma leczenia przyczynowego. U osób z niedoczynnością tarczycy stosuje się leczenie substytucyjne.

Autor: lekarz Justyna Haba-Mierzwa

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Czy brak snu może utrudniać redukcję? Jak zadbać o higienę snu?

Sen jest nieodłącznym elementem dobowego rytmu naszego organizmu. Mimo tego, że codziennie towarzyszy nam w życiu nadal jest jednym z najbardziej nieodkrytych aspektów fizjologii człowieka. Sen jest swoistym regulatorem gospodarki hormonalnej i neuronalnej. Zadbanie o niego, pod kątem ilościowym, ale i jakościowym m.in zmniejsza ryzyko wielu chorób, takich jak choroby neurodegeneracyjne, sercowo – naczyniowe oraz cukrzyca. Dodatkowo zwiększa tolerancję na stres, sprzyja lepszej koncentracji, zapewnia prawidłowy przebieg procesów myślowych oraz wpływa na odporność, zmniejszając podatność na infekcje.

Warto również zadać pytanie, czy sen może również wpływać na naszą masę i skład ciała?

Redukcja masy ciała, a deficyt snu

Jak pokazują badania niedostateczna ilość snu wiąże się ze zwiększonym wskaźnikiem masy ciała.  Wykazano również, że skrócony czas snu wpływa na zwiększone spożycie kalorii oraz spożywanie diet o wyższej zawartości tłuszczu, a mniejszej ilości białka. Taka dieta charakteryzuje się zmniejszonym spożyciem owoców i warzyw, jak również wprowadzeniem częstych, gęsto energetycznych przekąsek w ciągu dnia. Wpływać może na to, że osoby z krótką ilością snu wykazują zmniejszony poziom leptyty zaś większe stężenie greliny. Leptyna jest to hormon, który hamuje apetyt, zaś grelina ma działania odwrotne, dlatego mała ilość snu przyczynia się do zaburzenia odczuwania sytości, a pobudzenia apetytu.  Dodatkowo u osób z małą ilością snu często odnotowuje się zmniejszoną aktywność fizyczną oraz obniżony NEAT czyli spontaniczną aktywność fizyczną, którą wiąże się z odczuwaniem zmęczenia. Zredukowany wysiłek fizyczny skutkuje zmniejszonym zapotrzebowaniem energetycznym co może prowadzić do zwiększonego spożycia energii. Dodatkowo, poprzez mniejszą ilość godzin snu, osoby mają więcej sposobności do spożywania większej ilości posiłków.

Warto zadbać nie tylko o długość snu, ale również o jego jakość. A jak możemy zadbać o zdrowy sen?

Kilka wskazówek, które pozwolą nam, zadbać o jakość snu:

  1. Unikaj korzystania z urządzeń elektronicznych przynajmniej na 1 godzinę przed snem. Światło niebieskie ogranicza wydzielanie melatoniny i zaburza sen. Jeżeli musisz skorzystać wieczorem z urządzeń elektronicznych, to zakup okulary, które blokują światło niebieskie.
  2. Zadbaj o dobre warunki do spania. Pilnuj, aby w miejscu, w którym śpisz było ciemno i cicho, możesz również wypróbować maseczkę na oczy. Przed snem przewietrz sypialnię, tak aby zapewnić świeże powietrze oraz zmniejszyć temperaturę w pomieszczeniu.
  3. Zadbaj o swój rytm dobowy. Postaraj się chodzić oraz wstawać o podobnej godzinie. Najlepiej zasypiaj przed północą.
  4. Unikaj obfitych posiłków przed snem.
  5. Przed snem postaraj się wyciszyć. Wykorzystaj dostępne techniki relaksacyjne lub zadbaj o prawidłowe oddechy.
  6. Ogranicz spożywania kawy, herbaty oraz alkoholu przed snem.

Autor: dietetyk – Zofia Łuksik

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Anemia z niedoboru żelaza. Jak zwiększyć przyswajalność żelaza? – DIETETYK RADZI

Żelazo jest jednym z najważniejszych mikroelementów, niezbędnych w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu. Znaczna część żelaza jest związana we krwi pod postacią hemoglobiny. Białko to znajduje się w erytrocytach i odpowiada za transport tlenu w organizmie. Żelazo znajduje się również w komórkach mięśniowych pod postacią mioglobiny, gdzie jest odpowiedzialny za transport oraz przechowywanie tlenu. Wpływa również na układ immunologiczny oraz układ nerwowy.  Dobowe zapotrzebowanie na żelazo zależne jest od wieku, płci, a także stanu zdrowia. Przyjmuje się, że prawidłowe stężenie u dorosłych powinno zawierać się w przedziale od 55‒60 do 180 μg/dl, przy czym u kobiet jest niższe niż u mężczyzn o około 20 μg/dl. Ponadto u kobiet zapotrzebowanie na ten pierwiastek wzrasta podczas ciąży.

Anemia czyli niedokrwistość z niedoboru żelaza

Niedokrwistość z niedoboru żelaza występuje wtedy, gdy wskutek zbyt małej ilości żelaza w ustroju doszło do powstawania erytrocytów mniejszych niż prawidłowe, o mniejszej ilości hemoglobiny. Wiąże się to ze zmniejszoną zdolnością krwi do transportu tlenu, skutkując mniejszym dotlenieniem organizmu.

Najczęstsze objawy związane z niedokrwistością z niedoboru żelaza:

  • osłabienie i łatwa męczliwość
  • ból i zawroty głowy
  • tachykardia, duszność
  • zmniejszona koncentracja
  • bladość skóry

W przypadku długotrwałego niedoboru żelaza może występować:

  • suchość skóry, pęknięcia kącików ust
  • blade oraz łamliwe paznokcie
  • cienkie i wypadające włosy
  • ból, pieczenie i wygładzenie powierzchni języka

Oprócz niewystarczającej podaży żelaza w diecie, do przyczyn niedoboru żelaza wyróżnić można również:

  • zwiększone zapotrzebowanie na żelazo: występujące u kobiet w ciąży oraz karmiących, w okresie dojrzewania, u kobiet z obfitymi miesiączkami oraz u sportowców
  • upośledzone wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego: w zespołach złego wchłaniania i trawienia, w uporczywych biegunkach, po resekcji żołądka
  • utratę żelaza wskutek przewlekłych krwawień z przewodu pokarmowego, z dróg rodnych, z dróg moczowych

Badania diagnostyczne

Podstawowym badaniem diagnostycznym jest morfologia oraz pomiar stężenia żelaza w surowicy krwi. Warto również rozważyć wykonanie:

  • ferrytyny – białka magazynującego żelazo
  • transferyny – białka transportującego jony żelaza do tkanek, a następnia do wnętrza komórek. W przypadku niedoboru żelaza, poziom transferyny może być podwyższony.
  • TIBC (Total Iron Binding Capacity)- oznacza maksymalną ilość żelaza  potrzebną do wysycenia transferyny.

Rozróżniamy dwa rodzaje żelaza:

Hemowe – znajdujące się w produktach pochodzenia zwierzęcego. W dużych ilościach możemy go odnaleźć w chudym mięsie czerwonym, wątróbce, mięsie drobiowym, żółtkach jaj oraz w rybach takich jak makrela i śledź. Charakteryzuje się wysoką wchłanialnością i biodostępnością.

Niehemowe – znajduje się produktach pochodzenia roślinnego w tym roślinach strączkowych, otrębach, kaszach, orzechach, kakao, zielonych warzywach, burakach, suszonych owocach czy soku z pokrzywy i brzozy. Charakteryzuje się gorszą wchłanialnością oraz biodostępnością.

Jak można zwiększyć przyswajalność żelaza?

  • Należy spożywać produkty bogate w żelazo w połączeniu z produktami bogatymi w witaminę C. Witamina C zwiększa wchłanianie żelaza nawet 3-krotnie. Produkty bogate witaminę C to m.in: natka pietruszki, papryka, owoce cytrusowe, czarna porzeczka, kiwi, szpinak, brokuł, brukselka.
  • Powinno się łączyć produkty obfitujące w żelazo pochodzenia zwierzęcego z produktami pochodzenia roślinnego bogatymi w żelazo Związane jest to z  tzw. “czynnikiem mięsnym”, który zwiększa wchłanianie żelaza pochodzenia roślinnego.
  • Należy wystrzegać się spożywania kawy oraz herbaty przy posiłku zasobnym w żelazo → W napojach tych występują taniny, które blokują wchłanianie żelaza. Dlatego najlepiej jest wypijać je minimum 1 godz. przed lub po posiłku.
  • Nie zaleca się spożywania produktów obfitujących w żelazo z przetworami mlecznymi → Wapń, który jest w nich zawarty ogranicza wchłanianie żelaza.
  • Należy zachować umiar w spożywaniu produktów bogatych w błonnik pokarmowy. Składnik ten jest bardzo istotny w codziennej diecie, jednakże w przypadku występującej anemii należy zachować ostrożność, ponieważ jego nadmiar może utrudniać przyswajalność żelaza.

Autor: Zofia Łuksik – dietetyk

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Pestki słonecznika – POD LUPĄ DIETETYKA

Pestki słonecznika są skarbnicą wielu cennych składników odżywczych w tym witamin i mikroelementów. Warto wzbogacić w dietę ten produkt. W naszym ośrodku dbamy o to, aby produkty oraz posiłki obfitowały w wartościowe składniki, dlatego słonecznik dodawany jest do pieczywa, sałatek warzywnych oraz past na diecie makrobiotycznej.

 

Wartość odżywcza pestek słonecznika

Pestki słonecznika są dobrym źródłem witaminy E, witamin z grupy B, w tym kwasu foliowego. Zawierają również takie składniki jak: wapń, potas, selen, cynk, żelazo oraz magnez.  Posiadają również w składzie sporą ilość białka oraz błonnik pokarmowy. Obecne są w nich liczne kwasy tłuszczowe i fitosterole, korzystnie wpływające na zdrowie.

 

Właściwości prozdrowotne

 

Pestki słonecznika zawierają szereg właściwości prozdrowotnych. Do najważniejszych zaliczymy:

  1. Zmniejszenie ryzyka występowania chorób układu krążenia

Pestki słonecznika obfitują w witaminę E, która jest silnym przeciwutleniaczem wykazującym działanie ochronne na organizm przed wolnymi rodnikami.  Dzięki temu zmniejsza się ryzyko wystąpienia miażdżycy oraz spowalnia się proces starzenia organizmu. Pestki słonecznika posiadają w swoim składzie fitosterole, które mają analogiczną budowę do cholesterolu dzięki czemu blokują wchłanianie “złego” cholesterol LDL i zwiększają jego wydalanie z kałem. Dodatkowo dzięki obecności potasu i magnezu przyczyniają się do obniżenia ciśnienia.

  1. Zapobieganie rozwojowi nowotworów

Związki przeciwzapalne i przeciwutleniacze zawarte w nasionach słonecznika wpływają na zmniejszenie stresu oksydacyjnego w organizmie, który według badań naukowych przyczynia się do rozwoju nowotworów. Dodatkowo przeciwutleniacze spowalniają wzrost komórek nowotworowych poprzez skuteczną naprawę DNA. Zawdzięcza się to głównie dużej  zawartości witaminy E oraz selenu. 

  1. Wspieranie prawidłowej pracy tarczycy

Tarczyca odpowiada za szereg funkcji w naszym organizmie. Aby wspierać jej prawidłowe funkcje niezbędne jest odpowiednie dostarczanie selenu z dietą, ponieważ zbyt niskie stężenie selenu w organizmie upośledza syntezę hormonów tarczycy. Nasiona słonecznika są doskonałym źródłem tego składnika. 

 

 

Jakie pestki słonecznika wybierać i jak je przechowywać?

 

Najlepiej, aby wybierać nasiona niełuskane, ponieważ nie tracą one wartościowych składników odżywczych. Należy przechowywać je w ciemnych słoikach w chłodnym miejscu, aby zapobiec jełczeniu nasion.  Przechowywane w ten sposób nasiona zachowują świeżość przez dłuższy czas. Warto zwrócić uwagę również na ich wygląd, ponieważ najlepszej jakości pestki są w jednolitym kolorze.  Powinniśmy unikać złamanych i popękanych nasion.

Pestki słonecznika to świetny pomysł na zdrową przekąskę oraz dodatek do potrawy. Należy jednak zwracać uwagę na spożywaną ilość, ponieważ jest to wysokokaloryczny produkt, dlatego zaleca się, aby w ciągu dnia nie przekraczać 1 łyżki stołowej.  Szczególnie osoby na diecie redukcyjnej powinny spożywać go w rozsądnych ilościach.

Poniżej przepis na pyszną i szybką pastę przygotowywaną w naszym ośrodku.

Pasta ze słonecznikiem i białym serem

 

  • Czas przygotowania: 10 minut
  • Liczba porcji: 6
  • W 1 porcji:
  • Kcal: 331   B: 32,5g    W: 10,1g    T: 18,1g

Składniki:

  • 150 g słonecznika
  • 800 g sera białego półtłustego
  • 60 g jogurtu greckiego (3 łyżki)
  • przyprawy do smaku (sól, pieprz)

Wykonanie:

Słonecznik lekko upraż na patelni. Następnie zblenduj z pozostałymi składnikami. Dodaj przyprawy. Spożywaj z pieczywem i ulubionymi warzywami :)

Autor: Zofia Łuksik – dietetyk

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Łysienie plackowate – w zdrowym ciele zdrowy duch

Łysienie plackowate z łaciny alopecia areata (stąd często mówimy o alopecji) jest częstą chorobą skóry owłosionej zarówno głowy jak i pozostałych okolic ciała gdzie mamy mieszki włosowe. Choć choroba opisywana jest już w epoce starożytnej ciągle nie znamy jej dokładnej patogenezy, a także niestety nie ma skutecznego leczenia. Co ciekawe przebieg choroby jest dość nietypowy, ponieważ poza wyłysieniem nie obserwuje się żadnych zmian chorobowych, pacjenci nie zgłaszają również żadnych innych dolegliwości. Mimo obiektywnie łagodnego przebiegu choroby i braku dolegliwości chorzy odczuwają poważny dyskomfort z powodu utraty owłosienia, znacząco wpływający, na jakość życia. Przebieg choroby jest zmienny, ogniska wyłysienia mogą samoistnie ustępować albo powiększać się. Łysienie plackowate rozwija się u obu płci z jednakową częstością. Pojawić się może w każdym wieku, coraz częściej dotyka dzieci i ludzi młodych. Łysienie może zmieć różny przebieg – od jednego owalnego ogniska „placka” ubytku włosów na głowie, przez utratę wszystkich włosów na głowie lub głowie i całym ciele.

Jak już wspomniałam nie znamy przyczyny łysienia plackowatego. Coraz więcej badań wskazuje na autoimmunologiczne tło choroby –oznacza to, że organizm błędnie rozpoznaje swoje tkanki, jako obce i wytwarzając przeciwciała niszczy mieszki włosowe.  Początek autoimmunizacji jak i w innych chorobach z tego kręgu, może być związany z infekcją wirusową czy bakteryjną, wpływ także mogą mieć leki, dieta czy stres. W okresie II wojny światowej opisanych było sporo przypadków wyłysienia na skutek bezpośrednio zagrożenia życia –czyli nasilonego stresu.  Do tej pory większość Pacjentów często wiąże pierwszy epizod choroby z silnym stresem.

Obecnie ma skutecznego leczenia tej choroby. Stosowane są leki miejscowe w postaci wcierek, leki ogólnoustrojowe immunosupresyjne, ostatnio prowadzone są również w Polsce badania kliniczne nad skutecznością inhibitorów kinazy janusowej.

Schorzenie jest dość powszechne, stanowi około 3% wszystkich chorób dermatologicznych a w samych Stanach Zjednoczonych choruje ponad 2 mln osób, przy czym liczba ta ciągle się zwiększa. Mimo iż zachorowalność na łysienie plackowate jest tak duża, wiedza o tej jednostce chorobowej jest zbyt mało powszechna, co utrudnia proces zaakceptowania schorzenia przez osoby dotknięte alopecją.  Często Pacjenci słysząc diagnozę, pierwszy raz słyszą jej nazwę – łysienie plackowate.  A osoby z brakiem włosów spowodowanym alopecją często przez społeczeństwo mylnie kojarzone są z chorymi w trakcie leczenia onkologicznego.  Na szczęście w Polsce istnieje Polskie Stowarzyszenie Alopecji, którego misją „jest czynienie świata bardziej przyjaznym osobom dotkniętym przez łysienie plackowate”, dostępne są również bajki dla dzieci czy ciekawe książki autobiograficzne o alopecji.

Autor: lekarz – Justyna Haba-Mierzwa

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Imbir lekarski- dlaczego warto wprowadzać go do diety? – POD LUPĄ DIETETYKA

Imbir lekarski (Zingiber officinale) należy do przypraw korzennych, która cieszy się popularnością na całym świecie. Jest ceniony nie tylko za swoje walory smakowe, ale również wykazuje wiele korzyści zdrowotnych. Nie bez przyczyny soki w naszym ośrodku bardzo często są podawane z dodatkiem świeżo zmielonego imbiru. Ma to na celu nie tylko podkreślenie smaku, ale również wzbogacenie w dodatkowe wartości odżywcze.

Co zawiera imbir?

Imbir lekarski zawiera olejek imbirowy w dużej ilości. Składają się na niego m.in. gingerol, geraniol, linalol i zingeron. To głównie dzięki tym składnikom imbir zawdzięcza swoje właściwości oraz korzystny wpływ na organizm człowieka.

Imbir zawiera składniki mineralne takie jak potas, sód, żelazo oraz  wapń. Obecne są także w nim witaminy: C, E i B (głównie B6 ).

Coraz więcej opublikowanych jest badań naukowych, które wskazują jak szerokie spektrum działania wykazuje imbir na nasz organizm.

Do głównych właściwości imbiru zaliczyć można:

  • przeciwbakteryjne i przeciwirusowe,
  • antyoksydacyjne,
  • przeciwzapalne,
  • przeciwnowotworowe,
  • rozgrzewające,
  • wykrztuśne,
  • napotne i przeciwgorączkowe.

Imbir, a profil lipidowy

Spożywanie imbiru może powodować poprawę profilu lipidowego we krwi. W badaniu, w którym wzięli udział osoby chorujące na cukrzycę typu II zaobserwowano korzystny wpływ suplementacji sproszkowanego kłącza imbiru. Po 12 tygodniach stwierdzono znaczącą redukcję stężenia cholesterolu całkowitego i triglicerydów, a także mniejszy spadek poziomu frakcji LDL i wzrost poziomu frakcji HDL cholesterolu.

Imbir, a działanie przeciwnowotworowe

Działanie przeciwdziałające rozwojowi nowotworów wiąże się ze zdolnościami do redukcji stanów zapalnych. Spożywanie imbiru wpływa na zwiększenie aktywności wielu enzymów, które hamują kancerogenezę. Taki efekt zauważono w przypadku raka jelita grubego. Składniki tej rośliny hamują proliferację oraz przyspieszają apoptozę komórek nowotworowych. Dotychczasowe obserwacje wykazują, że imbir może również korzystnie wpływać w leczeniu raka skóry, trzustki, piersi żołądka, jajników oraz prostaty.

Dla kogo niewskazane jest spożywanie imbiru w większych ilościach?

Przeciwwskazaniami do spożywania imbiru w większej ilości dotyczą osób, które zmagają się z chorobami przewodu pokarmowego m.in wrzody żołądka i dwunastnicy, refluks żołądkowy, ponieważ przyprawa ta może podrażniać błonę śluzową żołądka.  Imbir może również wchodzić w interakcje z niektórymi lekami, dlatego szczególną ostrożność powinny zachować osoby, które przyjmują preparaty na obniżenie ciśnienia krwi oraz krzepliwość krwi. Osoby, które chcą suplementować korzeń imbiru powinny przed skonsultować to z lekarzem.

Autor: dietetyk Zofia Łuksik

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Czym charakteryzuje się dieta o niskim indeksie glikemicznym i czy jest przeznaczona tylko dla osób z cukrzycą i insulinoopornością? – DIETETYK RADZI

Dieta charakteryzująca się produktami o niskim indeksie glikemicznym sprawdzi się nie tylko dla osób z insulinoopornością czy cukrzycą, ale również dla osób zdrowych. Celem tej diety jest przede wszystkim spowolnienie wchłaniania węglowodanów z pożywienia, dzięki czemu nie występuje gwałtowny skok oraz spadek glukozy we krwi. Dieta ta również niesie wiele innych korzyści.

Na początku krótkie wyjaśnienie lub dla niektórych przypomnienie czym jest indeks glikemiczny.

Indeks glikemiczny jest to wskaźnik, który opisuje jak wzrośnie poziom cukru we krwi po 2 godzinach od spożycia danego produktu zawierającego 50 g węglowodanów przyswajalnych. Przyjmuje się, że wartość indeksu glikemicznego dla 50 g węglowodanów w postaci czystej glukozy wynosi 100. Wprowadzony został podział na niski, średni i wysoki indeks glikemiczny. Przyjęto, że produkty, których IG wynosi nie więcej niż 55 uważa się za produkty o niskim IG. Wartości 56-69 przypisane są dla produktów o średnim indeksie glikemicznym, a równe lub większe niż 70 dla produktów o wysokim IG. Jednakże wartości indeksu glikemicznego nie są stałe, wpływają na nie różne czynniki, które zostały wymienione poniżej.

Czynniki wpływające na indeks glikemiczny

  • Stopień rozdrobnienia – produkty zmielone są szybciej i łatwiej trawione, przez co mają wyższy IG
  • Obróbka termiczna i czas trwania- produkty o tej samej ilości węglowodanów spożyte na surowo mają niższy indeks glikemiczny niż po ugotowaniu np. rozgotowany makaron ma wyższy IG niż al dente
  • Stopień dojrzałości owoców – im bardziej dojrzały owoc tym wyższy IG,
  • Obecność błonnika pokarmowego – im jest go więcej, tym poziom glukozy rośnie wolniej, np. biały makaron ma wyższy IG niż razowy ( szczególnie frakcja błonnika rozpuszczalnego – dobrym źródłem są między innymi owies, jęczmień czy nasiona roślin strączkowych)
  • Zawartość tłuszczu- ten makroskładnik spowalnia opróżnianie żołądka oraz szybkość trawienia pokarmu w jelicie cienkim, dlatego posiłki z dodatkiem tłuszczy mają niższy indeks glikemiczny

Dieta o niskim IG ma niezwykle istotne znaczenia dla osób ze zdiagnozowaną insulinoopornością i cukrzycą, ale dieta ta również zalecana jest osobom zdrowym w celu obniżenia ryzyka wystąpienia tych chorób w przyszłości. Dieta o niskim IG wpływa na dłuższe uczucie sytości po posiłku, dzięki czemu łatwiej utrzymać prawidłową masę ciała lub ją zredukować, jeśli jest taka potrzeba. W badaniach epidemiologicznych wykazano , że wartość IG diety zwłaszcza u kobiet wpływa wprost proporcjonalnie do BMI, obwodu talii i masy tkanki tłuszczowej. Dieta z niskim IG u osób z nadmierną masą ciała oprócz zmniejszenia odpowiedzi glikemicznej i insulinowej wpływała na redukcję tkanki tłuszczowej. Brak nagłego spadku glukozy nie będzie również powodowało senności po posiłku. Dieta ta charakteryzuje  się wysoka zawartością warzyw oraz produktów pełnoziarnistych, które obfituje w witaminy oraz  błonnik pokarmowy, który korzystnie wpływa na nasze zdrowie. Błonnik m.in reguluje stężenie glukozy, poprawia skład mikroflory bakteryjnej, wspomaga prawidłową perystaltykę jelit oraz wpływa na dłuższe uczucie sytości.

Jak odpowiednio komponować posiłki uwzględniając indeks glikemiczny?

Poniżej kilka wskazówek:

  • W diecie tej przed wszystkim powinno się ograniczyć spożycie pokarmów, które są bogate w cukry proste: soki owocowe, słodycze, miód i cukier w różnej postaci.
  • Jeśli nie ma przeciwwskazań, warto zadbać o to, aby spożywać warzywa i owoce na surowo.
  • Ważne, aby produkty takie jak makaron, ryż gotowane były al dente.
  • Produkty z pszennej mąki powinno zastąpić produktami pełnoziarnistymi.
  • Produkty węglowodanowe zawsze należy łączyć z produktami białkowymi i źródłem tłuszczu. Na przykład do owocowych koktajli można dodać błonnik, nasiona lnu, słonecznika czy orzechy włoskie.
  •  Do surówek warto dodawać dobrej jakości tłuszcze na surowo takie jak: olej lniany czy oliwa z oliwek

Jeśli będziemy stosować się do podanych wskazówek wartości indeksu glikemicznego będą niższe i łatwiej nam będzie utrzymać prawidłową glikemię poposiłkową i sekrecję insuliny.

Autor: dietetyk Zofia Łuksik

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Borówki – BOMBA ODŻYWCZA dla naszego zdrowia – POD LUPĄ DIETETYKA

Owoce jagodowe należą do jednych z najcenniejszych produktów spożywczych z punktu widzenia wartości odżywczych.  Wykorzystywane są dla potrzeb kulinarnych jak i leczniczych. W dzisiejszym artykule chcę Państwu przybliżyć borówkę wysoką znaną lepiej pod nazwą amerykańska, należącą do owoców jagodowych. Owoce te goszczą przez cały rok w naszym ośrodku, gdyż oprócz walorów smakowych są one prawdziwą bombą odżywczą dla naszego zdrowia.

Czym charakteryzują się owoce borówki wysokiej

Borówka wysoka w Polsce cieszy się  dużym zainteresowaniem, dlatego coraz więcej występuje małych upraw przydomowych tego owocu. W zależności od odmiany wielkość owocu różni się. Barwa waha się od koloru niebieskiego do fioletowego. Smak zależny jest od występującej odmiany, warunków dojrzewania oraz długości ekspozycji na słońce. Borówki nie są bardzo soczyste, a miąższ ich jest jędrny, dlatego idealnie nadają się do mrożenia zachowując swoją konsystencję. Dodatkowo owoce te są odporne na niskie temperatury, dzięki temu straty witamin podczas mrożenia są znikome. Warto zaopatrzyć się w sezonie w większą ilość tych owoców, aby móc zamrozić je i korzystać z dobroci tych owoców w miesiącach, kiedy są one trudno dostępne.

Wartości odżywcze borówki wysokiej

Borówki z ok. 84% składają się wody, dlatego są one niskokaloryczne i super sprawdzą się dla osób redukujących masę ciała.  W 100g tych owoców wartość energetyczna wynosi 57 kcal. Pozostała część stanowią ok. 14% węglowodanów i znikoma ilość białka i tłuszczu. Borówki zawierają korzystny dla zdrowia błonnik pokarmowy. W 100g znajduje się 2,4g tego składnika.

Owoce borówki wysokiej obfitują w  wiele witamin oraz składników mineralnych. Zawierają m.in witaminę K, która bierze udział w krzepnięciu krwi, ale uczestniczy również w mineralizacji kośćca. Witamina C, w którą  bogate są owoce borówki, ma działanie przeciwutleniające oraz korzystanie wpływa na zdrowie naszej skóry oraz odporność. Borówki dostarczają mangan, jest to składnik mineralny, który bierze udział w procesach metabolicznych aminokwasów, białek lipidów oraz węglowodanów. Borówki dostarczają  również witaminę E, B6 oraz miedź.

Borówka wysoka – TOP 5 korzyści dla zdrowia

Borówki, oprócz witamin i składników mineralnych, bogate są również w związki aktywne, które pozytywnie wpływają na nasze zdrowie. Należą do nich m.in. flawonoidy, które są głównymi związkami przeciwutleniającymi. Poniżej przedstawię najważniejsze korzyści zdrowotne wynikające z regularnego spożywania tych owoców.

Działanie przeciwcukrzycowe:

  • Borówki dostarczają niewielkich ilości cukrów w ​​porównaniu do innych owoców-posiadają niski indeks glikemiczny.
  • Obecność antocyjanów w borówkach ma korzystny wpływ na wrażliwość tkanek na insulinę i metabolizm glukozy. Poprawa wrażliwości na insulinę powoduje obniżenie ryzyka powstania zespołu metabolicznego i cukrzycy typu 2

Wpływ na pracę mózgu:

  • Spowolnienie starzenia się neuronów poprzez zawarte w borówkach związki przeciwutleniające
  • Poprawa funkcji poznawczych i zapamiętywania poprzez wpływ na funkcje obszarów płata czołowego mózgu, który  odpowiedzialny jest za inteligencję

 Prewencja chorób serca:

  • Zapobiegnie nadmiernemu utlenianiu tzw. “złego” cholesterolu LDL, który jest dominującym czynnikiem ryzyka chorób serca
  • Wpływ na ochronę układu krwionośnego przed zmianami miażdżycowymi
  • Obniżenia ciśnienia tętniczego krwi
  • Poprawa kondycji mięśnia sercowego

Ochrona struktur DNA:

  • Przeciwutleniacze, w które obfitują borówki neutralizują wolne rodniki, które uszkadzają struktury DNA
  • Zmniejszenie uszkodzeń nici DNA pozytywnie wpływa na opóźnienie procesów starzenia oraz działa przeciwnowotworowo

Wspomaganie w redukcji masy ciała:

  • Niska kaloryczność
  • Zawartość błonnika pokarmowego-  zwiększenie uczucia sytości
  • Niski indeks glikemiczny- brak gwałtownego wzrost glikemii zapobiega napadom głodu

Borówka wysoka- Polski SUPERFOOD

Borówki w pełni zasługują na miano superfoods. Są one nieocenione w profilaktyce takich chorób jak: cukrzyca, miażdżyca czy zespół metaboliczny. Opóźniają procesy starzenia komórek organizmu, wpływają na działanie przeciwwolnorodnikowo oraz zabezpieczają struktury DNA. Zalicza się je do produktów niskokalorycznych o dużej gęstości odżywczej, obfitujących w aktywne związki wpływające prozdrowotnie na nasz organizm. Dlatego warto zadbać, aby przez cały rok gościły w naszej diecie. Zarówno świeże jak i mrożone idealnie sprawdzą się do do koktajli, dodatek do deserów czy też owsianki. Z pewnością nasze zdrowie nam za to podziękuje! :) 

Autor: dietetyk Zofia Łuksik

Share and Enjoy !

0Shares
0 0

Internetowe Konto Pacjenta – w zdrowym ciele zdrowy duch

IKP, czyli Internetowe Konto Pacjenta to bezpłatna aplikacja Ministerstwa Zdrowia. To miejsce gdzie zapisuje się historia naszego zdrowia a tak naprawdę naszego chorowania. IKP ma ułatwić Pacjentom wygodne korzystanie z usług cyfrowych oraz być miejscem gdzie będą zgromadzone informacje medyczne o nas.  IKP ma każdy, kto ma numer PESEL. Natomiast, aby się do niego zalogować należy potwierdzić swoja tożsamość za pomocą e-dowodu lub profilu zaufanego albo zalogować się za pomocą konta bankowego iPKO lub Inteligo, konta internetowego w Pekao SA  lub konta w BOŚ lub w BNP Paribas lub w Getin Banku lub konta w banku spółdzielczym.

Po zalogowaniu do indywidualnego swojego konta możemy sprawdzić historię swoich wizyt lekarskich opłaconych przez NFZ od 2008 roku czy sprawdzić zrealizowane recepty po 1.01.2019 roku. Możemy również udostępnić bliskiej osobie lub lekarzowi dostęp do informacji o swoim stanie zdrowia oraz historii przepisanych leków.

Dzięki tej aplikacji możemy pozbyć się części papierowej dokumentacji np. recept czy skierowań, ponieważ zawsze możemy sięgnąć do IKP gdzie odnajdziemy stosowne numery. Co ciekawe nawet, gdy zrealizujemy już receptę, czyli wykupimy leki, możemy do niej wrócić i np. upewnić się, co do dawkowania a nawet automatycznie otworzyć ulotkę danego leku. Ponad to, gdy udostępnimy swój numer telefonu lub adres e-mail tuż po tym jak lekarz podczas wizyty wypisze nam e-receptę lub e-skierowanie dostaniemy SMS-a/e-maila z tym numerem.

Poprzez IKP mamy automatyczny dostęp do danych medycznych swoich dzieci do 18. roku życia. Ponad to poprzez IKP możemy wybrać lub zmienić lekarza/pielęgniarkę lub położną podstawowej opieki zdrowotnej poprzez złożenie nowej deklaracji a także złożyć wniosek o wydanie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ). Obywatele w wieku powyżej 40 lat, mogą skorzystać również z uzyskania e-skierowania na odpowiednie badania.

W dobie pandemii przez IKP mogliśmy sprawdzić wynik testu na koronawirusa, dowiedzieć się, do kiedy prawdopodobnie ma trwać nasza kwarantanna lub izolacja domowa („prawdopodobnie”, ponieważ ostateczny czas szczególnie izolacji uzależniony jest od stanu naszego zdrowia i może w uzasadnionych przypadkach ulec np. wydłużeniu), możemy także samodzielnie pobrać UCC – Unijny Certyfikat Covid, oczywiście, gdy spełniamy warunki, aby go posiadać. Poprzez IKP możemy również zgłosić do sanepidu kontakt z osobą zakażoną koronawirusem.

Justyna Haba Mierzwa

Share and Enjoy !

0Shares
0 0